२०८३ कार्तिक २०, बिहिबार

काग तिहारदेखि भाइटीकासम्म मौसम अनुकूल रहने पूर्वानुमान, वायु प्रदूषण बढ्न सक्ने चेतावनी

तिहारमा मौसम घमाइलो रहने, वर्षाको सम्भावना न्यून

तिहारमा मौसम घमाइलो रहने, वर्षाको सम्भावना न्यून
तिहारमा मौसम घमाइलो रहने, वर्षाको सम्भावना न्यून

१९ कात्तिक, काठमाडौं । यस वर्षको तिहारमा देशका अधिकांश स्थानमा मौसम घमाइलो रहने भएको छ । मौसमविद्हरूले आगामी एक सातासम्म देशका अधिकांश क्षेत्रमा वर्षाको सम्भावना नरहेको पूर्वानुमान गरेका छन् ।

एक–दुई स्थानमा हल्का वर्षा हुन सक्ने भए पनि त्यसले जनजीवनमा खासै प्रभाव नपार्ने मौसमविद्हरूको भनाइ छ ।

यस वर्ष यमपञ्चकको पहिलो दिन अर्थात् काग तिहार कात्तिक २२ गते परेको छ भने भाइटीका कात्तिक २५ गते मनाइँदैछ ।

जल तथा मौसम विज्ञान विभागले कात्तिक १९ देखि २३ गते (गाईपूजा) सम्मको मौसम पूर्वानुमान सार्वजनिक गर्दै यस अवधिमा मौसममा उल्लेख्य फेरबदल नहुने जनाएको छ ।

विभागको मौसम बुलेटिनअनुसार देशका एक–दुई स्थानमा मात्र हल्का वर्षा हुने सम्भावना छ । तराई, मधेश, उपत्यका तथा खोँचहरूमा बिहानपख हल्का हुस्सु र कुहिरो लाग्न सक्ने पूर्वानुमान गरिएको छ ।

त्रिभुवन विश्वविद्यालयको जल तथा मौसम विज्ञान केन्द्रीय विभागका सहप्राध्यापक डा. विनोद पोखरेलले पनि आगामी एक साताको मौसमबारे जानकारी दिँदै तिहार अवधिभर व्यापक वा लगातार वर्षाको सम्भावना नरहेको बताएका छन् ।

मौसम अनुकूल रहने देखिएकाले तिहार धुमधामसँग मनाउन तथा धान काट्ने तयारीमा रहेका किसानका लागि पनि आगामी दिन सहज हुने उनको भनाइ छ ।

तर, घमाइलो मौसमसँगै वायु प्रदूषण बढ्ने जोखिमप्रति भने उनले ध्यानाकर्षण गराएका छन् ।

जाडोयाममा वर्षा कम हुने, हावाको गति कमजोर हुने तथा उद्योग कलकारखाना, सवारीसाधन, कृषि गतिविधि र पूर्वाधार निर्माणका काम जारी रहने भएकाले वायु प्रदूषण बढ्ने गर्दछ ।

त्यसैले तिहारमा मौसम अनुकूल रहे पनि काठमाडौं उपत्यकासहितका सहरी क्षेत्रमा वायु प्रदूषण बढ्न सक्ने भएकाले सतर्कता अपनाउनुपर्ने देखिन्छ ।

६

गत वर्ष जेनजी आन्दोलनको बलमा सत्ताच्यूत भएको एमाले र विपक्षमा रहेको साबिक वामपन्थी घटक मिलेर बनेको नेकपाले फागुनमा भएको प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनमा ठुलो धक्का बेहोर्‍यो । चुनावमा नयाँ दल राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा)ले दुई तिहाइ नजिक सिट जितेर सरकार बनाएपछि यी दुई ठुला दल सत्ताबाट किनारामा धकेलिएका थिए । संघमा एकसाथ सत्ता गुमाएका एमाले र नेकपाले गत साउन ९ गते प्रदेशमा सत्ता सहकार्यसम्बन्धी सहमतिमा हस्ताक्षर गरे । उक्त सहमति तत्कालका लागि आगामी स्थानीय तहसम्म सहकार्यका लागि गरिएको भए पनि चुनावी परिणामा राम्रो आएमा एकतासम्मको तयारी हुने राजनीतिक वृत्तमा चर्चा गरिएको थियो । नेकपाका प्रवक्ता प्रकाश ज्वालाले अहिले एमालेसँग एकताको कुनै सम्भावना नदेखिएको स्पष्ट पारेका छन् । ‘राष्ट्रिय मुद्दामा कम्युनिस्ट, वामपन्थी लगायत देशभक्त शक्तिहरूसँग सहकार्य गरेर जाने पार्टीको नीति हो । पार्टीको निर्णय अनुसार नै एमालेसँग सत्ता सहकार्य गरेका हौँ’, ज्वालाले भने, ‘तत्काल एमालेसँग एकता हुने सम्भावना छैन । अहिले सहकार्य गरेका छौँ । आगामी स्थानीय तहको निर्वाचनमा कम्युनिस्ट घटकहरूबिच चुनावी तालमेल गरेर जाने सहमति भएको छ । चुनावी परिणाम राम्रो आएमा एमालेसँग एकता पनि हुन सक्छ ।’ एमालेका सचिव महेश बस्नेतले जेनजी घटनाले एमाले र ओलीलाई मात्रै कमजोर बनाउँछ भन्ने बुझाइमा रहेका कांग्रेसका सभापति गगन थापा र प्रचण्ड अहिले सहकार्यको बाटोमा अगाडि बढेकोमा खुसी व्यक्त गरेका छन् । ‘२३–२४ पछिको राजनीतिक घटनाक्रम, देशी, विदेशी हस्तक्षेप र राज्यका संस्थागत संरचनामाथि परेको दबाबले मुलुकको भविष्यप्रति सबैलाई गम्भीर बनाएको देखिन्छ’, बस्नेतले सामाजिक संजाल फेसबुकमा लेखेका छन्, ‘अब व्यक्तिगत र दलीय स्वार्थभन्दा माथि उठेर राष्ट्रिय हित, लोकतान्त्रिक व्यवस्था र संस्थागत स्थायित्वका विषयमा साझा दृष्टिकोण बनाउने प्रयास सुरू भएको छ । यो राम्रो पक्ष हो ।’ २०७२ सालमा संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रको संविधान बनेपछि पहिलो पटक ओली र प्रचण्डबिच सत्ता सहकार्य भएको थियो । तर, नौ महिनामै प्रचण्डले ओली सरकार ढालेर आफ्नै नेतृत्वमा सरकार बनाएका थिए । २०७४ सालमा प्रचण्डले एमालेसँग पार्टी एकताको प्रस्ताव अगाडि बढाएका थिए । निर्वाचनपछि ओलीलाई प्रधानमन्त्री बनाउने सर्तमा त्यतिबेला चुनावी गठबन्धन बनाउन आफू राजी भएको प्रचण्डले जिकिर गरेका छन् । एकता घोषणा कार्यक्रममा उनले ५०औँ वर्ष सत्ता सञ्चालन गर्नेगरी दुई पार्टीबिच एकता र सहकार्य गरिएको भए पनि ओलीको अहंकारका कारण विघटन भएको आरोप लगाए । त्यतिबेला एमाले–माओवादी केन्द्रको कम्युनिस्ट गठबन्धनले प्रतिनिधि सभामा दुई तिहाइ नजिक सिट हासिल गरेको थियो । पूर्वसहमति बमोजिम ओली प्रधानमन्त्री भएका थिए । २०७५ साल जेठ ३ गते दुई पार्टीबिच एकता भएर नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी गठन भएको थियो । ओली–प्रचण्डबिच सत्ता र शक्ति संघर्षका कारण तीन वर्ष नपुग्दै पार्टी विघटन भएको थियो । सर्वोच्च अदालतको परमादेश अनुसार २०७८ असारमा ओली सरकार ढल्यो । २०७९ सालको निर्वाचनपछि एमाले र माओवादी केन्द्रबिच फेरि सत्ता सहकार्य भए पनि लामो समय टिक्न सकेन । इतिहासका यिनै पृष्ठभूमिका कारण तत्काल एमाले र नेकपाबिच एकता नहुने दुवै दलका नेताहरू बताउँछन् । आगामी चुनावसम्म सहकार्य गर्दै जाने, त्यतिन्जेल सकारात्मक वातावरण र आपसी सम्बन्धमा विश्वासिलो आधार बनेमा पार्टी एकताको प्रक्रियामा अघि बढ्ने उनीहरू बताउँछन् ।

यो पनि

ताजा अपडेट

१ घण्टा अघि

गत वर्ष जेनजी आन्दोलनको बलमा सत्ताच्यूत भएको एमाले र विपक्षमा रहेको साबिक वामपन्थी घटक मिलेर बनेको नेकपाले फागुनमा भएको प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचनमा ठुलो धक्का बेहोर्‍यो । चुनावमा नयाँ दल राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा)ले दुई तिहाइ नजिक सिट जितेर सरकार बनाएपछि यी दुई ठुला दल सत्ताबाट किनारामा धकेलिएका थिए । संघमा एकसाथ सत्ता गुमाएका एमाले र नेकपाले गत साउन ९ गते प्रदेशमा सत्ता सहकार्यसम्बन्धी सहमतिमा हस्ताक्षर गरे । उक्त सहमति तत्कालका लागि आगामी स्थानीय तहसम्म सहकार्यका लागि गरिएको भए पनि चुनावी परिणामा राम्रो आएमा एकतासम्मको तयारी हुने राजनीतिक वृत्तमा चर्चा गरिएको थियो । नेकपाका प्रवक्ता प्रकाश ज्वालाले अहिले एमालेसँग एकताको कुनै सम्भावना नदेखिएको स्पष्ट पारेका छन् । ‘राष्ट्रिय मुद्दामा कम्युनिस्ट, वामपन्थी लगायत देशभक्त शक्तिहरूसँग सहकार्य गरेर जाने पार्टीको नीति हो । पार्टीको निर्णय अनुसार नै एमालेसँग सत्ता सहकार्य गरेका हौँ’, ज्वालाले भने, ‘तत्काल एमालेसँग एकता हुने सम्भावना छैन । अहिले सहकार्य गरेका छौँ । आगामी स्थानीय तहको निर्वाचनमा कम्युनिस्ट घटकहरूबिच चुनावी तालमेल गरेर जाने सहमति भएको छ । चुनावी परिणाम राम्रो आएमा एमालेसँग एकता पनि हुन सक्छ ।’ एमालेका सचिव महेश बस्नेतले जेनजी घटनाले एमाले र ओलीलाई मात्रै कमजोर बनाउँछ भन्ने बुझाइमा रहेका कांग्रेसका सभापति गगन थापा र प्रचण्ड अहिले सहकार्यको बाटोमा अगाडि बढेकोमा खुसी व्यक्त गरेका छन् । ‘२३–२४ पछिको राजनीतिक घटनाक्रम, देशी, विदेशी हस्तक्षेप र राज्यका संस्थागत संरचनामाथि परेको दबाबले मुलुकको भविष्यप्रति सबैलाई गम्भीर बनाएको देखिन्छ’, बस्नेतले सामाजिक संजाल फेसबुकमा लेखेका छन्, ‘अब व्यक्तिगत र दलीय स्वार्थभन्दा माथि उठेर राष्ट्रिय हित, लोकतान्त्रिक व्यवस्था र संस्थागत स्थायित्वका विषयमा साझा दृष्टिकोण बनाउने प्रयास सुरू भएको छ । यो राम्रो पक्ष हो ।’ २०७२ सालमा संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रको संविधान बनेपछि पहिलो पटक ओली र प्रचण्डबिच सत्ता सहकार्य भएको थियो । तर, नौ महिनामै प्रचण्डले ओली सरकार ढालेर आफ्नै नेतृत्वमा सरकार बनाएका थिए । २०७४ सालमा प्रचण्डले एमालेसँग पार्टी एकताको प्रस्ताव अगाडि बढाएका थिए । निर्वाचनपछि ओलीलाई प्रधानमन्त्री बनाउने सर्तमा त्यतिबेला चुनावी गठबन्धन बनाउन आफू राजी भएको प्रचण्डले जिकिर गरेका छन् । एकता घोषणा कार्यक्रममा उनले ५०औँ वर्ष सत्ता सञ्चालन गर्नेगरी दुई पार्टीबिच एकता र सहकार्य गरिएको भए पनि ओलीको अहंकारका कारण विघटन भएको आरोप लगाए । त्यतिबेला एमाले–माओवादी केन्द्रको कम्युनिस्ट गठबन्धनले प्रतिनिधि सभामा दुई तिहाइ नजिक सिट हासिल गरेको थियो । पूर्वसहमति बमोजिम ओली प्रधानमन्त्री भएका थिए । २०७५ साल जेठ ३ गते दुई पार्टीबिच एकता भएर नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी गठन भएको थियो । ओली–प्रचण्डबिच सत्ता र शक्ति संघर्षका कारण तीन वर्ष नपुग्दै पार्टी विघटन भएको थियो । सर्वोच्च अदालतको परमादेश अनुसार २०७८ असारमा ओली सरकार ढल्यो । २०७९ सालको निर्वाचनपछि एमाले र माओवादी केन्द्रबिच फेरि सत्ता सहकार्य भए पनि लामो समय टिक्न सकेन । इतिहासका यिनै पृष्ठभूमिका कारण तत्काल एमाले र नेकपाबिच एकता नहुने दुवै दलका नेताहरू बताउँछन् । आगामी चुनावसम्म सहकार्य गर्दै जाने, त्यतिन्जेल सकारात्मक वातावरण र आपसी सम्बन्धमा विश्वासिलो आधार बनेमा पार्टी एकताको प्रक्रियामा अघि बढ्ने उनीहरू बताउँछन् ।

यो साताको प्रचलित

खोजी गर्नुहोस